امید جهانشاهی

عصر ایران؛ امید جهانشاهی– چیستی آینده همواره یکی از موضوع‌های جذاب برای جامعه و هم یکی از نگرانی‌های عموم بویژه جوان‌ترهاست. کنج‌کاوی وضعیت آینده به همان اندازه که مهم و جدی است، همواره مبهم و مناقشه‌‌برانگیز هم بوده است.  بسیاری اسیر این ذهنیت کلیشه‌ای‌اند که برای فکر کردن به آینده و ساختن آینده باید گذشته را رها کرد و به جای اهمیت دادن به مسائل امروز و غوطه‌وری در دغدغه‌های روز، تمرکز را متوجه آینده کرد. اما واقعیت این است که گذشته امری رفته و تمام شده نیست بلکه در بستر آنچه «گذشته» و رفته می‌پنداریم، ساختارهایی شکل گرفته که ذهنیت امروز و در واقع، الگوهای حاکم بر شیوه اندیشیدن امروز را می‌سازند. ما در چارچوبی به فردا می‌نگریم و می‌اندیشیم که در «گذشته» ما شکل گرفته و بر اثر تداوم در دهه‌ها تثبیت شده است.  درک و تفسیر ما از وضعیت گذشته، وضعیت حال و آینده به شدت به…

عصر ایران؛ امید جهانشاهی– شورای ملی اطلاعات آمریکا در گزارشی به نام روندهای جهانی ۲۰۴۰ که در کتابی به همین نام به فارسی ترجمه شده است به نقل از گزارش سال ۲۰۲۰ یک سازمان غيردولتی اعلام کرد برای پانزدهمين سال متوالی شاهد کاهش حقوق سياسی و آزادي هاي مدنی در جهان هستیم و شاخص های دموکراسی از جمله آزادی بيان و رسانه‌ها، استقلال قضايی، حمايت از اقليت ها در سطح جهان در حال تضعیف است.  در گزارش شورای ملی اطلاعات آمریکا آمده است: «بر اساس يک مطالعه دانشگاهي در مورد ۷۵ دموکراسي که شاهد افول عمده سطح دموکراتيک خود از ۱۹۹۴ تا کنون بوده‌اند اين نکته مشخص شد  ۶۰ مورد از آنها (يا ۸۰ درصد) در نهايت تبديل به رژيم‌هاي اقتدارگرا شده‌اند.»کاستلز در کتاب اخیر خود، «گسست؛ بحران لیبرال دموکراسی» به گسست میان مردم و حاکمان به عنوان نمایندگان مردم می پردازد که همان بحران دموکراسی است.  او از این…

عصر ایران؛ امید جهانشاهی– چشم‌انداز هیجان‌انگیز جهان تازه‌ای که با ظهور اینترنت و سپس رسانه‌های اجتماعی جلوه‌گری کرد، بسیاری را به ستایش واداشت چنان که ابتدا اینترنت را فناوری آزادی خواندند و بعدها رسانه‌های اجتماعی را رسانه‌های آزادی و پشتوانه دموکراسی توصیف کردند.  چراکه این رسانه‌ها به مردم امکان تولید پیام‌های سیاسی دادند و نظارت اجتماعی از پایین به بالا را ممکن ساختند. با این رسانه‌ها، سیاستمداران بیش از گذشته در معرض افشاگری قرار گرفتند. تنوع منابع خبری و روایت‌های سیاسی را ایجاد کردند؛ چیزی که نتیجه آن تعمیق دموکراسی تلقی و تفسیر شد.  این ادبیات ستایش گرانه به چارچوبی برای فهم نقش اینترنت و سپس  رسانه‌های اجتماعی در فرآیندهای دموکراتیک تبدیل شد.  این نگاه از ابتدای چشم‌انداز ایده ظهور اینترنت تا چند دهه در ارتباطات سیاسی، قضاوت غالب در مورد نقش اینترنت در سیاست بود. از ال گور  و کلینتون تا بوش، همه چنین ذهنیتی نسبت به اینترنت داشتند. …

سوگ‌نامه‌ای برای انحراف از ریل توسعه در ایران عصر ایران؛ امید جهانشاهی- در تاریخ متأخر ایران نام دولت‌مردانی به نیکی به یادگار و ماندگار مانده که دغدغۀ توسعه ایران داشته و برای توسعه ایران کوشیده‌اند. برخی کمتر موفق بودند و تلاش بعضی قرین کام یابی ها و منتج به  دستاوردهایی بوده اما تاریخ فارغ از کاستی ها و اشتباهات احتمالی نام آنان را به سبب همان دغدغۀ توسعۀ ایران به نیکی ثبت کرده است.  از امیرکبیر که از قله های خدمت به توسعه ایران بود تا امروز، از همه آنها که او را الگو گرفتند و خواستند چون او برای توسعه ایران گام بردارند نامی نیک در حافظل تاریخی مردم ایران ثبت شده است. این مقدمه و اشارات از آن روست که دیدم در نشست رونمایی از کتاب «در اندیشه ایران» – اسحاق جهانگیری- کلمه کلیدی و محور کانونی دغدغه‌های سخن‌رانان توسعه بوده است.  دکتر هادی خانیکی، استاد برجسته ارتباطات…

عصر ایران ؛ امید جهانشاهی – سخنرانی پرشور پیروزی زهران ممدانی، کاندیدای عضو حزب دموکرات و ضد ترامپ، در انتخابات شهرداری نیویورک به روشنی نشان می دهد که پوپولیسم به فرمی از سیاست تبدیل شده است. به نظر می رسد سبک ارتباطی متاثر از رسانه های اجتماعی و البته به دلیل عوامل دیگر، پوپولیسم دیگر دشنامی سیاسی و کنایه ای برای مردم فریبی نیست بلکه در گوشه گوشه جهان به فرمی فراگیر از سیاست دارد تبدیل می شود. پوپولیسم صرفاً یک ایدئولوژی خاص نیست بلکه یک فرم سیاسی است که هم احزاب چپ را به کار آمده است و هم احزاب راست. دیگر محدود به محدوده جغرافیایی هم نیست، در قاره های مختلف نمونه هایی شاخص داشته است و شیوع یافته است.   پوپولیسم به طور کلی با چند ویژگی اصلی شناخته می شود: ضد‌نخبه، ضد‌ساختار مستقر، تقدیس مردم و از جنس مردم یا صدای مردم بودن. سبک پوپولیست ها این است که…

عصر ایران؛ امید جهانشاهی-  پرهیبت و باصلابت و سرشار از شکوه، بزرگ‌ترین مجسمه رستم رونمایی شد: «نبرد رستم، رخش و اژدها» که بخشی از خان سوم رستم در شاهنامه است با طراحی ۳۶۰  درجه، ارتفاع ۱۴ متر بر پایه بتونی یک متری با نمای سنگ گرانیت و رنگ فولادی زرین.      تصاویری که از میدان فردوسی شاهین شهر اصفهان منتشر شده به روشنی استقبال گرم و شایسته مردم از این نماد ملی را نشان می دهد.  در این مجسمه رستم بشکوه و فاخر و فراخ بال بر رخش تنومندش به نبرد با اژدها که هم نمادی از قدرت و هم نمادی از پلیدی و اندیشه شیطانی است در رزمی جانانه است. رخش که فردوسی او را رخش رخشان هم نامیده خشی از صلابت رستم است در نبرد با اهریمن و کژی و دروغ. رستم بر رخش خشم که نقشی درخشان از وجدان بیدار است با اژدهای تباهی و سیاهی می‌ستیزد. …

دیدارنیوز_ امید جهانشاهی: آن‌قدر سخنان به اصطلاح کمدین جنجالی روز‌های اخیر زننده و سخیف بود و آن‌قدر موج اعتراض‌های مردم به توهین او به فردوسی و خیام گسترده بود که قصد نوشتن در این موضوع نداشتم، اما بی‌طرفی بامزه بی‌بی‌سی فارسی در روایت این ماجرا برایم جالب توجه بود. با وجود اینکه آنچه در اینستاگرام موج می‌زند نشان دهنده انتقادات گسترده مردم اعم از اعتراض محترمانه یا تند است و به روشنی پیداست که جامعه کاربران در اینستاگرام از فحاشی و توهین به فردوسی و خیام براشفته شده‌اند و واکنش اعتراضی نشان داده‌اند، اما بی‌بی‌سی برای تقلیل دادن موضوع می‌گوید: «برخی از او انتقاد کرده‌اند و شماری هم از او حمایت کرده‌اند و بحث درباره ازادی بیان بالا گرفته است.». اما معلوم نیست بحث درباره آزادی بیان در کجا بالا گرفته است؟ آنچه آشکارا در اینستاگرام بالا گرفته است اعتراض به فحاشی و توهین است و مگر «بی ناموس دلقک»…

دیدارنیوزـ امید جهانشاهی: محمدعلی اسلامی ندوشن یکی از شخصیت‌های بزرگ فرهنگی معاصر این سرزمین است که تعدد و تنوع آثارش در حوزه‌های مختلفی ادبی، فرهنگی و تاریخی ایران به روشنی نشان دهنده جایگاه فرهنگی‌اش و عشق او به این خاک است: کتاب‌هایی، چون «ایران را از یاد نبریم»، «ایران چه حرفی برای گفتن دارد؟» و «ایران و تنهائیش» دغدغه‌های او نسبت به ایران هستند؛ «ایران و یونان در بستر باستان» پژوهشی در تاریخ است و «زندگی و مرگ پهلوانان در شاهنامه» پژوهشی در شاهنامه به شمار می‌رود. «گناه» و «چشمه» شعر‌های منتشر شده اویند و «افسانه و افسون» و «پنجره‌های بسته» داستان‌هایش و «ابر زمانه و ابرزلف» نمایشنامه. در سفرنامه هم دستی داشت که از آن جمله می‌توان به «در کشور شوراها» و «کارنامه چین» اشاره کرد و البته «روزها» که خاطرات خواندنی از خواستگاهش است با نثری خواستنی: روان و شیرین. در این مجموعه آثار که شامل بیش از ۵۰…